Roofs 2026-05-64 De energietransitie stelt het hellende dak voor een nieuwe uitdaging

De energietransitie stelt het hellende dak voor een nieuwe uitdaging

Waar zonnepanelen inmiddels gemeengoed zijn geworden, blijkt de toepassing op natuurleien daken vaak problematisch. Traditionele opbouwpanelen verstoren niet alleen het lijnenspel van een leidak, maar zijn op monumentale panden regelmatig uitgesloten vanwege esthetische of erfgoedtechnische bezwaren. Tegelijkertijd groeit juist in dit segment de behoefte aan duurzame energieopwekking. Met een geïntegreerde zonnelei biedt BDS Leikon een oplossing.

De zogenoemde Glendyne zonnelei is ontwikkeld als een esthetisch alternatief voor conventionele PV-systemen op hellende daken. Het systeem combineert natuurleien met geïntegreerde zonnecellen, zonder dat het dakbeeld wezenlijk verandert. Daarmee richt het product zich nadrukkelijk op monumenten, exclusieve woningbouw en renovatieprojecten waar uitstraling en materiaalbeleving zwaar wegen. Volgens BDS Leikon ontstond het idee vanuit de vraag naar een PV-oplossing die visueel aansluit op hoogwaardige natuurleien. In samenwerking met het Belgische Smartroof werd een bestaand concept verder aangepast voor de Nederlandse en Engelse markt. Daarbij lag de nadruk op maatvoering, kleurstelling en reflectiegedrag, zodat de zonnelei zo onopvallend mogelijk opgaat in het dakvlak. De zonnelei is gebaseerd op de Canadese Glendyne lei. Hoewel de zichtzijde vergelijkbaar oogt met een reguliere lei, bevat het element geïntegreerde PV-cellen. De panelen worden verwerkt volgens hetzelfde principe als traditionele leibedekking: een deel van het element blijft zichtbaar, terwijl het bovenliggende gedeelte onder de overlap verdwijnt om de waterdichtheid te waarborgen. Daardoor blijft het ritme van het dak intact. 

PRAKTISCH BRUIKBAAR

Een belangrijk uitgangspunt bij de ontwikkeling was dat de verwerking dicht bij het traditionele leidekkersvak moest blijven. De zonneleien worden op vergelijkbare wijze bevestigd als reguliere leien en sluiten aan op gangbare dakopbouwen met panlatten en ventilatie. Voor de verwerker betekent dit dat de integratie van PV geen volledig nieuw systeem vereist. Connectoren zijn vooraf voorbereid en kunnen tijdens het dekken eenvoudig gekoppeld worden. De elektrische aansluiting op omvormer en eventuele batterijtechniek blijft het werk van een erkend installateur. Volgens BDS Leikon biedt dat praktische voordelen op de bouwplaats. Het dekken zelf verandert beperkt, terwijl het dak direct wordt voorzien van geïntegreerde energieopwekking. Bij eerste projecten begeleidt de leverancier de uitvoering actief, onder meer bij de bepaling van latafstanden, positionering en opbrengstberekeningen. Daarmee moet de stap naar geïntegreerde PV-systemen voor leidekkers kleiner worden. 

LUCHTSPOUW

Volgens de producent onderscheidt de zonnelei zich juist door de traditionele geventileerde dakopbouw te behouden. De elementen worden verwerkt met voldoende luchtspouw, waardoor warmte kan worden afgevoerd en vochtproblemen worden voorkomen. Ook op het gebied van onderhoud en bedrijfszekerheid is gekozen voor een modulaire aanpak. Iedere zonnelei functioneert zelfstandig binnen de string en beschikt over een bypass-schakeling. Wanneer één element uitvalt, blijft de rest van het systeem functioneren. Monitoring verloopt digitaal via een app waarmee opbrengst en prestaties per paneel gevolgd kunnen worden. Mocht vervanging nodig zijn, dan kan een afzonderlijke zonnelei worden verwijderd zonder dat complete dakvlakken gedemonteerd hoeven te worden. Voor de technische levensduur mikt de fabrikant op een periode van veertig tot vijftig jaar, in lijn met de levensverwachting van kwalitatieve natuurleien daken. Daarmee onderscheidt het systeem zich van veel reguliere zonnepanelen, die doorgaans op een kortere vervangingscyclus worden berekend. Volgens BDS Leikon ligt ook het rendement op vergelijkbaar niveau met standaard PV-panelen, met uitzondering van enkele hoogrenderende topsegment-oplossingen. Momenteel garandeert Smartroof een garantie van 90 procent rendement na 10 jaar én 80 procent na 20 jaar.

SPECIAAL VOOR MONUMENTEN EN VILLA’S

Juist in de monumentensector ziet het bedrijf veel potentie. Historische panden beschikken vaak over grote dakopper-vlakken, terwijl de verduurzamingsopgave steeds groter wordt. De inzet van warmtepompen en elektrificatie zorgt voor een stijgende energievraag, maar zichtbare zonnepanelen zijn op monumenten regelmatig ongewenst of verboden. Geïntegreerde zonneleien kunnen in dat spanningsveld een alternatief bieden. Inmiddels zijn diverse projecten gerealiseerd binnen strikte erfgoedkaders, waaronder panden met internationale monumentale bescherming. Dat wijst erop dat ook binnen monumentenzorg de bereidheid groeit om duurzame technieken toe te passen, mits deze zorgvuldig worden geïntegreerd in het architectonische geheel. Daarnaast richt het systeem zich op hoogwaardige nieuwbouw en villaprojecten. Architecten kiezen daarbij steeds vaker opnieuw voor natuurleien vanwege de combinatie van duurzaamheid, luxe uitstraling en lange levensduur. Tegelijkertijd bestaat er weerstand tegen conventionele zonnepanelen die het ontwerp van een strak vormgegeven dak kunnen verstoren. Een geïntegreerde zonnelei sluit beter aan op de wens om techniek zoveel mogelijk onderdeel van het ontwerp te laten zijn.